Czwartek, 12 listopada Imieniny: Renata, Witold, Jonasz
Teraz Czwartek, 12 listopada 2026
Znani z miasta

Felicjan Feliński — aktor, śpiewak operetkowy i dyrektor

• Marek Sobczak • 3 min czytania

Felicjan Feliński
Fot. autor nieznany · „Felicjan Feliński (cropped)” · licencja Public domain · Wikimedia Commons · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.

Felicjan Feliński (Passakas, 9 czerwca 1855–15 stycznia 1914) był polskim aktorem teatralnym, śpiewakiem operetkowym i dyrektorem teatrów, zwłaszcza znanym z działalności w Lublinie i Sosnowcu.

Dane
Imię i nazwiskoFelicjan Feliński (Passakas)
Data urodzenia9 czerwca 1855
Miejsce urodzeniaGalicja
Data śmierci15 stycznia 1914
Miejsce śmierciWarszawa
Miejsce pochówkuStare Powązki
Pochodzenieormiańskie
RodziceTeodor Passakas i Krystyna Strzembosz
SynMieczysław Passakas
Zawódaktor teatralny, śpiewak operetkowy, dyrektor teatrów
Debiut1875, Lwów
Dyrekcje i ważniejsze miejsca
Teatr w Lubliniedyrekcja 1895–1898; ponownie sezon 1904/05
Teatr w Sosnowcudyrekcja 1898–1904
Inne miastaTarnów, Płock, Włocławek, Kielce, Częstochowa, Łódź i inne
Najważniejsze role
RoleGapcio, Klepacki, Wistowski, Petryłło, Bobczyński, Corner, Gaspard, Major

Felicjan Feliński pochodził z ormiańskiej rodziny Passakasów. Ukończył gimnazjum we Lwowie i przez pewien czas uczęszczał na wykłady prawa na Uniwersytecie Lwowskim. Jego ojcem był ziemianin Teodor Passakas, matką Krystyna Strzembosz; jednym z jego synów został Mieczysław Passakas, profesor Akademii Handlowej w Krakowie.

Jak zaczynała się kariera Felińskiego?

Debiut sceniczny przypada na rok 1875 we Lwowie, a w Krakowie wystąpił po raz pierwszy w 1878. W kolejnych latach śpiewał i grał role komediowe w teatrach prowincjonalnych i w teatrach letnich. Występował między innymi w Tarnowie, Wielkopolsce, Łowiczu, Płocku, Włocławku i Lublinie. W sezonie 1883/1884 był związany z Włocławkiem; w latach 1885–1886 odbywał tournée po Mazowszu.

Jak prowadził zespoły i jakie pełnił funkcje dyrektorskie?

W 1895 roku objął dyrekcję teatru miejskiego w Lublinie i kierował nim do 1898 roku. Jego zespół był wówczas jednym z lepszych w Królestwie Polskim; dbał o repertuar i zapraszał znanych aktorów na występy gościnne. W 1898 przeniósł się ze swoim zespołem do Sosnowca i prowadził tamtejszy teatr miejski do 1904 roku.

W Sosnowcu prowadził przedstawienia objazdowe po Zagłębiu Dąbrowskim, grał cyklicznie w Będzinie i Dąbrowie Górniczej oraz w miesiącach letnich w Kielcach, Częstochowie, Warszawie i innych miastach. Wprowadził praktyki mające spopularyzować teatr i operetkę, między innymi sprzedaż abonamentów dla zakładów pracy oraz tanie bilety na popołudniowe przedstawienia. Był pierwszym dyrektorem, który prowadził teatr sosnowiecki przez sześć sezonów.

Po opuszczeniu Sosnowca wrócił do Lublina na sezon 1904/05 i latem prowadził Teatr Letni „Rusałka”. W kolejnych latach związany był z teatrami w Częstochowie, Ciechocinku, Płocku, Włocławku, Łowiczu, Kielcach, Radomiu, Łomży i Łodzi; zespół operetkowy pod jego kierunkiem występował w Teatrze Wielkim w Łodzi od 22 stycznia 1910.

Jak oceniano jego grę i jakie role grał?

Feliński uważany był za dobrego komika i śpiewaka operetkowego. W repertuarze miał role charakterystyczne dla operetki i komedii, między innymi Gapcia w Podróży po Warszawie, Klepackiego w Wicęku i Wacku, Wistowskiego w Grubych rybach, Petryłłę w Miodzie kasztelańskim oraz Bobczyńskiego w Rewizorze. Do pozostałych ważnych ról należały Corner w Baronie cygańskim, Gaspard w Dzwonach kornewilskich i Major w Nitouche.

Od około 1900 roku występował już bardzo rzadko i zwykle pojawiał się jedynie przy okazji benefisów. Ostatni jego występ aktorski odbył się 12 maja 1900 roku z okazji jubileuszu dwudziestu pięciu lat pracy na scenie.

Felicjan Feliński zmarł w Warszawie 15 stycznia 1914. Został pochowany na Starych Powązkach.

Najczęstsze pytania

Jakie było prawdziwe nazwisko Felicjana Felińskiego?
Felicjan Feliński urodził się jako Passakas; używał nazwiska scenicznego Feliński.
Które teatry prowadził Felicjan Feliński?
Był dyrektorem teatru miejskiego w Lublinie (1895–1898) oraz teatru w Sosnowcu (1898–1904). Kierował też zespołami występującymi w wielu miastach, m.in. w Częstochowie, Łodzi i Płocku.
Kiedy odbył się ostatni występ Felińskiego?
Ostatni jego występ jako aktora miał miejsce 12 maja 1900 roku podczas jubileuszu 25 lat pracy scenicznej.
Gdzie został pochowany Felicjan Feliński?
Felicjan Feliński został pochowany na Starych Powązkach w Warszawie.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Marek Sobczak

Nazywam się Marek Sobczak i w redakcji gazetasosnowiec.pl odpowiadam za dział Znani z miasta. Przybliżam sylwetki osób związanych z Sosnowcem — dawnych i współczesnych, z różnych dziedzin życia.

Czytaj również