| Dane osobowe | |
|---|---|
| Imię i nazwisko | Józef Boksa (Boxa) |
| Urodzenie | 8 kwietnia 1885, Wola Rogowska |
| Zgon | 30 października 1971, Piaseczno |
| Zawód | urzędnik państwowy |
| Edukacja | |
| Szkoła średnia | c. i k. Gimnazjum w Tarnowie (matura 1907) |
| Studia | Wydział Prawa UJ i Uniwersytet Franciszkański we Lwowie (1907–1912) |
| Kariera | |
| W służbie od | 1913 (Austro-Węgry) |
| Stanowiska | koncypista Namiestnictwa Galicyjskiego; urzędnik powiatowy; starosta (Łowicz, Płock, Stanisławów, Będzin) |
| Żona | Eleonora Krenclin (ślub 1928) |
| Odznaczenia | |
| Główne | Krzyż Oficerski OOP; Złoty Krzyż Zasługi (dwukrotnie); Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości |
Józef Boksa był urzędnikiem państwowym działającym w okresie międzywojennym, znanym z pełnienia funkcji starosty w kilku powiatach i z udziału w lokalnych inicjatywach społecznych.
Jakie było pochodzenie i wykształcenie Józefa Boksy?
Urodził się 8 kwietnia 1885 w Woli Rogowskiej w wielodzietnej rodzinie włościańskiej Ludwika i Agnieszki z Szotów. W latach 1899–1907 uczył się w c. i k. Gimnazjum w Tarnowie, gdzie w maju 1907 zdał egzamin dojrzałości. W latach 1907–1912 studiował na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz na Uniwersytecie Franciszkańskim we Lwowie.
Jak przebiegała jego kariera urzędnicza?
Do służby urzędniczej wkroczył w 1913 w zaborze austriackim jako praktykant konceptowy, a następnie jako koncypista Namiestnictwa Galicyjskiego we Lwowie. Namiestnictwo delegowało go do pracy w miejscowościach takich jak Kołomyi, Biała, Węgierski Hradyszcz, Trembowla i Radom. Od listopada 1918 przeszedł do służby niepodległej Polski i pracował na szczeblu powiatowym w Radomiu, Włoszczowie i Aleksandrowie Kujawskim.
Następnie objął stanowiska starosty kolejnych powiatów: łowickiego, płockiego, stanisławowskiego i będzińskiego. Po zostaniu starostą będzińskim pełnił też urząd starosty grodzkiego Sosnowca. W 1922 przeprowadził reorganizację instytucji państwowych i szkół średnich w Łowiczu. W 1926 dokonał uroczystego otwarcia stadionu miejskiego w Płocku. Jako starosta będziński przewodził Komitetowi Propagandy Radia, z którego inicjatywy 15 stycznia 1936 uruchomiono w Sosnowcu podstudio Polskiego Radia Katowice, a także kierował Komitetem Szkoły Szybowcowej Zagłębia Dąbrowskiego. W 1933 zatwierdził wyrok aresztu wobec dyrektorów kopalni "Helena" zalegających z wypłatami dla robotników.
Co wydarzyło się podczas i po II wojnie światowej?
Po zajęciu polskich ziem przez Niemcy pod koniec września lub na początku października 1939 urząd starosty będzińskiego zastąpiono instytucją landrata, którą objął Udo Klaus. Boksa ewakuował się na Węgry razem z innymi przedstawicielami administracji. Po wojnie pracował w Zjednoczeniu Przemysłu Węglowego w Wałbrzychu.
Był szykanowany przez organy bezpieczeństwa. W 1948 został aresztowany i sądzony za rzekomą "faszyzację życia w Polsce przed wojną". Pod koniec życia mieszkał w Zalesiu pod Warszawą. Zmarł 30 października 1971 w Piasecznie.
Jakie otrzymał odznaczenia?
Otrzymał Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (27 listopada 1929). Dwukrotnie uhonorowano go Złotym Krzyżem Zasługi (10 sierpnia 1924 i 11 października 1927). Był też odznaczony Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości.
